బిష్కెక్, సెప్టెంబర్ 1: కిర్గిజ్స్తాన్ రాజధాని బిష్కెక్‌లో రెండు రోజుల పాటు జరిగిన 26వ షాంఘై సహకార సంస్థ (ఎస్‌సీవో) దేశాధినేతల మండలి శిఖరాగ్ర సదస్సు సోమవారం ముగిసింది. సంస్థ 25వ వార్షికోత్సవం సందర్భంగా జరిగిన ఈ సదస్సులో సభ్యదేశాల నేతలు బిష్కెక్ డిక్లరేషన్‌తో పాటు మొత్తం 28 పత్రాలపై సంతకాలు చేయగా, తిరుగుతూ ఉండే సంస్థ అధ్యక్ష బాధ్యతలను కిర్గిజ్స్తాన్ నుంచి 2026-27 సంవత్సరానికి పాకిస్తాన్‌కు అప్పగించారు.

  • 'ఎస్‌సీవో 25 ఏళ్లు: సుస్థిర శాంతి, అభివృద్ధి, సౌభాగ్యం కోసం కలిసి' అనే థీమ్‌తో కిర్గిజ్ అధ్యక్షుడు సద్యర్ జపారోవ్ అధ్యక్షతన సదస్సు నిర్వహణ
  • భారత్, చైనా, రష్యా, పాకిస్తాన్, ఇరాన్, బెలారస్ సహా పది సభ్యదేశాల అధినేతలు, పలు పరిశీలక, భాగస్వామ్య దేశాల ప్రతినిధుల హాజరు
  • ఉగ్రవాదంపై ద్వంద్వ నీతి వద్దని, సరిహద్దు ఉగ్రవాదం, భద్రమైన స్థావరాలు, నిధుల సమీకరణపై ఐక్యరాజ్యసమితి సమన్వయంతో కఠిన చర్యలు తీసుకోవాలని బిష్కెక్ డిక్లరేషన్‌లో పిలుపు
  • రాజకీయ, వ్యూహాత్మక ప్రయోజనాల కోసం ఉగ్రవాద, వేర్పాటువాద, తీవ్రవాద సంస్థలను వాడుకోవడాన్ని తిరస్కరించిన సభ్యదేశాలు
  • ప్రధాని షెహబాజ్ షరీఫ్ నేతృత్వంలో పాకిస్తాన్ ప్రతినిధి బృందం సదస్సులో పాల్గొనగా, 2026-27కి ఎస్‌సీవో దేశాధినేతల మండలి అధ్యక్ష బాధ్యతలు చేపట్టిన పాకిస్తాన్

2001లో చైనా, రష్యా, కజకిస్తాన్, కిర్గిజ్స్తాన్, తజికిస్తాన్, ఉజ్బెకిస్తాన్‌లతో ఏర్పడిన ఎస్‌సీవోలో 2017లో భారత్, పాకిస్తాన్, 2023లో ఇరాన్, 2024లో బెలారస్ చేరడంతో ప్రస్తుతం పది సభ్యదేశాలు ఉన్నాయి. ఆఫ్గానిస్తాన్, మంగోలియా పరిశీలక దేశాలుగా, 15 దేశాలు సంభాషణ భాగస్వాములుగా ఉన్నాయి. కిర్గిజ్ ప్రపంచ నొమాడ్ క్రీడల ప్రారంభోత్సవంతో పాటే ఆగస్టు 31న మొదలైన ఈ సదస్సు, భద్రత, వాణిజ్యం, ఇంధనం, అనుసంధానం, వాతావరణ మార్పు, కృత్రిమ మేధ, డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థ అంశాలపై దృష్టి సారించింది.

సదస్సు ముగింపు సమావేశంలో సభ్యదేశాల నేతలు ఎస్‌సీవో చార్టర్‌కు సవరణలు, భద్రతా బెదిరింపులను ఎదుర్కొనే యూనివర్సల్ సెంటర్ నిబంధనలు, యాంటీ-డ్రగ్ సెంటర్ నిబంధనలతో సహా పలు సంస్థాగత, భద్రతా సంబంధిత చర్యలను ఆమోదించారు. ప్రాంతీయ భద్రత, ఆర్థిక సహకారం, సాంస్కృతిక, మానవతా మార్పిడి, సంస్థాగత అభివృద్ధికి సంబంధించిన మొత్తం 28 పత్రాలు సదస్సులో రూపొందాయి.

ముగింపు సమావేశంలో ప్రధాని షెహబాజ్ షరీఫ్ బిష్కెక్ డిక్లరేషన్‌పై సంతకం చేయగా, 2026-27 సంవత్సరానికి ఎస్‌సీవో దేశాధినేతల మండలి అధ్యక్ష బాధ్యతలను కిర్గిజ్స్తాన్ నుంచి పాకిస్తాన్ అధికారికంగా స్వీకరించింది. 'దార్శనికతను ఆచరణలోకి మార్చడం: అనుసంధానం, ఆవిష్కరణ, భాగస్వామ్య సౌభాగ్యం' అనే థీమ్‌తో తమ అధ్యక్ష పదవీకాలాన్ని కొనసాగిస్తామని పాకిస్తాన్ ప్రకటించింది. తదుపరి ఎస్‌సీవో దేశాధినేతల శిఖరాగ్ర సదస్సు 2027లో ఇస్లామాబాద్‌లో జరగనుంది.